Kako SNS iznosi novac iz zemlje: Milioni za prugu do Kelebije završili na inostranim računima

Samo tri privatne srpske firme koje su bile angažovane kao podizvođači na rekonstrukciji železnice od Novog Sada do Subotice, odnosno do državne granice kod Kelebije, imale su više od 80 svojih podizvođača, piše Radar u novom broju, navodeći da je pod istragom 15 osoba, osumnjičenih da su oštetili državu za oko 115 miliona dolara.

Među tim firmama je i preduzeće Deko tim, čiji je vlasnik Nenad Ignjatović, prema podacima iz istrage, prebacivao novac sa računa svoje firme na račune firmi svog brata i nevenčane supruge, a zatim ga podizao i njime kupovao nekretnine.

Ipak, kako piše Radar, pozivajući se na dobro upućeni izvor, značajan deo novca nikada nije ni dospeo u Srbiju, već je, preko ofšor kompanija završio na bankovnim računima u inostranstvu koje kontrolišu srpski političari.

Sve je počelo još 2018, kada je potpisom tadašnje ministarke građevinarstva Zorane Mihajlović na komercijalni ugovor bilo predviđeno da posao rekonstrukcije i modernizacije železnice na deonici Novi Sad – Subotica – državna granica kao glavni izvođači vode dve kineske firme, China Railway International Corporation (CRIC) i China Communication Construction Company (CCCC).

Međutim, broj kompanija iz Kine koje su učestvovale u ovom projektu vrednom više od 1,2 milijarde dolara, porastao je na najmanje šest, a srpske je gotovo nemoguće pobrojati.

Istraživanje Radara je pokazalo da je Deko tim, kao jedan od podizvođača sa tri kineske (CRSC International, CCECCB i Šandong) i tri srpske (Starting, VPD Smederevo i Yumol) kompanije sklopio najmanje 22 ugovora, koji su vredni oko 4,1 milion evra. Uz to, Deko tim je angažovao još najmanje deset svojih podizvođača, među kojima je bar pet preduzetnika, kojima je platio oko milion evra.

Prema podacima iz istrage, glavni domaći podizvođač Starting je na projektu rekonstrukcije i modernizacije železnice angažovao čak 40 podizvođača i baš na Železničkoj stanici u Novom Sadu, drastično je skočila vrednost radova.

U Naredbi o sprovođenju istrage piše da je kineski konzorcijum CRIC i CCCC ispostavio račun državi od 14.208.189 dolara za izvedene radove, ali da je postojao i dodatni trošak od 4.539.837 dolara, koji još nije bio fakturisan.

Tako se ispostavilo da je ukupna vrednost radova na kraju iznosila 18.748.026 dolara, što je skoro četiri puta veća cena od one koja je dogovorena Komercijalnim ugovorom.

Profesor Dušan Dobromirov navodi da javno dostupni podaci ukazuju na izvesno postojanje izvlačenja državnog novca preko ofšor kompanija i pranja novca i podseća da je prvobitno planirana vrednost radova uvećana sa 330 miliona evra na 1,25 milijardi dolara.

Istraga Tužilaštva za organizovani kriminal još nije završena i nije isključeno da će biti proširena i obuhvatiti još neke privatne firme.

Uhapšeni bivši ministri Tomislav Momirović i Goran Vesić, njihova pomoćnica Anita Dimoska, bivši direktor Infrastruktura železnice Srbije Nebojša Šurlan i drugi sumnjiče se da potpisivali ugovore, anekse i sporazume koji su omogućavali kineskim kompanijama da po dva puta naplate iste radove, a pojedinim domaćim podizvođačima da na tom projektu ostvare prihode veće i za 500 odsto u odnosu na realne troškove, podseća Radar.